خوشبینی محتاطانه وزیر خارجه ترکیه به نتیجه بخش بودن تفاهمنامه ایران و امریکا
- مجموعه: اخبار سیاست خارجی
- تاریخ انتشار : دوشنبه, ۱۵ تیر ۱۴۰۵ ۲۱:۴۹
نیویورک تایمز نوشت: در مصاحبهای، هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، گفت که رابطه بین رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور ترکیه، و دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، میتواند تنشهای ناتو را کاهش دهد.
به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: ترکیه قصد دارد از رابطه گرم بین رجب طیب اردوغان، رئیس جمهور این کشور، و دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، برای رفع اختلافات درون ناتو در خلال نشست آتی این ائتلاف نظامی در ترکیه بهره برداری کند. هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، در مصاحبهای اخیر با نیویورک تایمز این مطلب را بیان کرد.
۳۲ کشور عضو پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) روز سه شنبه در آنکارا، پایتخت ترکیه، برای نشستی بسیار مهم در مورد آینده ائتلاف فراآتلانتیکی گرد هم میآیند.
تهدیدهای ترامپ مبنی بر کاهش نقش ایالات متحده در ناتو یا خروج کامل از آن، باعث شده است که سایر اعضا به بررسی ترتیبات امنیتی جدید احتمالی بپردازند. ترامپ همچنین متحدان ناتو را به دلیل حمایت نکردن از جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، که بسیاری از آن شرکا با آن مخالف بودند، به بی وفایی متهم کرده است.
ترامپ در حالی که مستقیماً برخی از رهبران ناتو را مورد انتقاد قرار داده، روابط صمیمانهای با آقای اردوغان حفظ کرده و او را «دوست» و «رهبری بزرگ» خوانده است.
آقای فیدان که یک هفته پیش از نشست با نیویورک تایمز گفتوگو میکرد، اظهار داشت که رابطه اردوغان با رئیس جمهور آمریکا میتواند به کاهش تنشها در درون ناتو کمک کند.
فیدان گفت: «این فقط مسئله اعتماد برای آقای ترامپ و دوستی است.» وی افزود که ترکیه قصد دارد «از این دوستی به نفع خیر عمومی، برای کل خانواده ناتو استفاده کند.»
آقای فیدان، ۵۷ ساله، که پیشتر رئیس سازمان اطلاعات ترکیه بود و از سال ۲۰۲۳ به عنوان وزیر امور خارجه اردوغان فعالیت میکند، مدیریت سیاستهای ترکیه در قبال بسیاری از بحرانهای جهانی از جمله جنگهای سوریه، غزه، ایران و مهمتر از همه برای ناتو، اوکراین را بر عهده داشته است.
فیدان که موقعیت جغرافیایی ترکیه بین خاورمیانه، اروپا و آسیا و همچنین رویکرد دیپلماتیک باز آن کشور را منعکس میکند، با طیف وسیعی از چهرههای خارجی روابط دارد. او تنها وزیر ناتو در این نشست خواهد بود که مستقیماً با مقامات ارشد ایالات متحده، ایران، روسیه، اوکراین و گروه فلسطینی حماس گفتوگو میکند.
بخش زیادی از این نشست بر بودجههای نظامی متمرکز خواهد بود و انتظار میرود که متحدان پیشرفت خود را به سمت هدف هزینه کرد ۵ درصد از تولید ناخالص داخلی خود برای امور نظامی نشان دهند. فیدان در این مصاحبه گفت که با وجود تهدیدهای ترامپ علیه ناتو، انتظار دارد که این مذاکرات فنی به راحتی پیش برود.
فیدان گفت: «من هیچ مشکلی در این زمینه نمیبینم.»
وی افزود: «بسیاری از سخنان رد و بدل میشود. اما در عمل، هیچ چیز نمیتواند تغییر کند. نیروها در جای خود هستند.»
وی گفت که در میان ترکیه و دیگر کشورهای اروپایی، در مورد اهمیت این ائتلاف توافق وجود دارد: «هیچ کس در مورد ضرورت ناتو بحث نمیکند.».
اما انتقادات مستمر ترامپ نگرانیهایی را در میان برخی مقامات ناتو ایجاد کرده است که ایالات متحده ممکن است به بند دفاع متقابل این ائتلاف پایبند نماند، مثلاً اگر روسیه به یکی از اعضای اروپایی حمله کند.
وی افزود: «بسیاری از سخنان رد و بدل میشود. اما در عمل، هیچ چیز نمیتواند تغییر کند. نیروها در جای خود هستند.»
آقای فیدان چنین ایدههایی را «یک مشکل ساختاری درون ناتو» توصیف و استدلال کرد که افزایش همکاریهای دفاعی در داخل اتحادیه اروپا با تعهدات کشورهای اروپایی به ناتو در تضاد است.
ترکیه و اروپا باید یکدیگر را برای امنیت جمعی خود حیاتی ببینند، او گفت.
«ما نیز بخشی از اروپا هستیم و مگر اینکه در جغرافیای اروپا گرد هم آییم تا پلتفرم امنیتی خود را تشکیل دهیم، هرگز به اندازه کافی احساس امنیت نخواهیم کرد.»
ترکیه که با ایران مرز طولانی دارد و با دولت آن روابط دیپلماتیک دارد، با جنگ آمریکا و اسرائیل مخالفت کرده و به دنبال کمک به میانجیگری برای پایان آن بوده است.
آقای فیدان در مورد تفاهمنامهای که ماه گذشته بین ایالات متحده و ایران به دست آمد، محتاطانه خوشبین بود که به صلحی پایدار منجر خواهد شد.
او گفت: «از نظر اراده سیاسی، هر دو طرف در مورد اهداف نهایی بسیار جدی هستند.»
با این حال، او خاطرنشان کرد که توافق ۶۰ روزه، بسیاری از جزئیات بحث برانگیز را به بحثهای آینده واگذار کرده است، از جمله در مورد برنامه هستهای ایران، لغو تحریمهای ایران و قوانین حاکم بر تنگه هرمز.
آقای فیدان به تازگی از سفری به روسیه بازگشته است، جایی که با مقامات ارشد از جمله ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، دیدار کرد. فیدان گفت که ترکیه مایل است تسهیلگر مذاکرات جدیدی با هدف پایان دادن به جنگ در اوکراین باشد، اما انتظار وقوع قریب الوقوع آنها را ندارد.
«به طور کلی، نتیجهای که به آن رسیدم این است که فکر میکنم آنها آماده مشارکت در گفتوگوها و مذاکرات هستند، اما ما به اهرمهای آمریکایی نیاز داریم. نکته مهم برای ما این است که نیت و تلاش واقعی و صمیمانهای را از هر دو طرف برای صلح ببینیم.»
