آیا یک داروی جدید می‌تواند سلول‌های چربی را نابود کند؟
- مجموعه: اخبار پزشکی
- تاریخ انتشار : یکشنبه, ۲۶ مهر ۱۴۰۵ ۱۲:۲۰
به گزارش ایسنا، نتایج اولیه کارآزمایی‌های بالینی بر روی یک روش جدید برای کاهش چربی، امیدوارکننده بوده است. رویکرد این روش متفاوت و غیرمعمول است و برخلاف اکثر راهکارهای کاهش وزن که تنها باعث کوچک شدن سلول‌های چربی می‌شوند، این روش سلول‌های چربی را به‌طور ایمن و طبیعی از بین می‌برد.
داروی مورد بحث «CBL-514» نام دارد که به صورت تزریقی تجویز می‌شود. شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد این دارو نه تنها در کاهش چربی زیرپوستی مؤثر است، بلکه می‌تواند چربی احشایی (چربی ذخیره‌شده در عمق بدن و اطراف اندام‌های داخلی) را نیز کاهش دهد.
به گفته تیم پژوهشی این کارآزمایی‌ها، داروی CBL-514 و راهبرد غیرمتعارف آن، پتانسیل کاهش چربی در نواحی کلیدی بدن را دارند؛ امری که می‌تواند به مزایای سلامتیِ حاصل از کاهش وزن نیز منجر شود.
تیموتی گاروی(Timothy Garvey)، متخصص غدد از دانشگاه آلاباما در بیرمنگام که سرپرستی این کارآزمایی را بر عهده داشته است، می‌گوید: انتظار داریم بیماران از نتایج ظاهری و زیبایی آن، مانند صاف‌تر شدن شکم که در پی کاهش چربی زیرپوستی حاصل می‌شود، رضایت داشته باشند، اما آنچه برای سلامت اهمیت دارد، کاهش وزن کلی بدن، از بین رفتن چربی‌های احشایی و بهبود شاخص‌هایی نظیر فشار خون و کلسترول است که با این روش همراه خواهد بود.
این نتایج هنوز توسط متخصصان دیگر داوری همتا(peer-review) نشده‌اند. این یافته‌ها برگرفته از ارائه در یک کنفرانس و بیانیه‌های شرکت سازنده هستند، نه یک مطالعه علمیِ منتشرشده، بنابراین فعلاً باید با احتیاط و تردید به آنها نگریست.
این پژوهش شامل بخش‌های مختلفی است. در دو کارآزمایی بالینی فاز ۲، با نام‌های CBL-0204 و CBL-0205 که به ترتیب ۱۰۷ و ۱۷۳ شرکت‌کننده داشتند، مشخص شد که داروی CBL-514 در کاهش چربی زیرپوستیِ اکثر داوطلبان مؤثر بوده است.
پس از انجام آن کارآزمایی‌ها، داده‌های مربوط به گروهی متشکل از ۴۱ شرکت‌کننده نیز مورد تحلیل قرار گرفت تا تغییرات میزان چربی احشایی در آنها بررسی شود.
افرادی که به مدت ۱۲ هفته تحت تزریق CBL-514 قرار گرفتند، به‌طور میانگین شاهد کاهش ۱۲.۰۱ درصدی در چربی احشایی (چربی‌های اطراف اندام‌های داخلی) بودند؛ در حالی که افرادی که دارونما دریافت کرده بودند، چهار هفته پس از آخرین تزریق، به‌طور میانگین افزایش ۵.۶۸ درصدی در چربی احشایی را تجربه کردند.
ماری اسپرکلی(Marie Spreckley)، اپیدمیولوژیست دانشگاه کمبریج بریتانیا که در این پژوهش نقشی نداشته است، می‌گوید: این نتایج شواهد اولیه امیدوارکننده‌ای ارائه می‌دهند که نشان می‌دهد CBL-514 می‌تواند حجم چربی احشایی در ناحیه شکم را کاهش دهد.
وی افزود: انجام کارآزمایی‌های بزرگتر با دوره‌های پیگیری طولانی‌تر، برای تعیین اینکه آیا این کاهش چربی پایدار می‌ماند و آیا منجر به بهبود وضعیت سلامت می‌شود یا خیر، حائز اهمیت خواهد بود.
بخش دیگری از این تصویر کلی، از آزمایش‌های حیوانی به دست آمده است. موش‌هایی که به‌طور همزمان تحت درمان با داروی «تیرزپاتاید» (از دسته داروهای GLP-1) و CBL-514 قرار گرفتند، در مقایسه با موش‌هایی که تنها تیرزپاتاید دریافت کرده بودند، به‌طور میانگین وزن بیشتری از دست دادند.
علاوه بر این، در موش‌هایی که هر دو دارو را دریافت کرده بودند، پس از قطع درمان با تیرزپاتاید، افزایش وزن کمتری مشاهده شد.
داروهای دسته GLP-1 مانند تیرزپاتاید، معمولاً برای درمان دیابت نوع ۲ و کاهش وزن تجویز می‌شوند. نام این داروها برگرفته از «پپتید-۱ شبه‌گلوکاگون»(GLP-1) است؛ ماده‌ای که این داروها برای تقلید عملکرد آن طراحی شده‌اند. اگرچه این داروها می‌توانند بسیار مؤثر باشند، اما اغلب پس از پایان دوره مصرف، وزن از دست رفته دوباره بازمی‌گردد.
این احتمال وجود دارد که مکانیسم عمل CBL-514 که باعث می‌شود سلول‌های چربی خودبه‌خود از بین بروند (فرآیندی که از نظر علمی «آپوپتوز» یا مرگ برنامه‌ریزی‌شده سلولی نامیده می‌شود) بازگشت وزن را دشوارتر کند. با این حال، این جنبه از پژوهش نیازمند بررسی‌های بیشتر در آزمایش‌های انسانی است؛ ضمن آنکه باید سایر اثرات این درمان نیز ارزیابی شود.
جاستین راچفورد(Justin Rochford)، پژوهشگر حوزه متابولیسم از دانشگاه ابردین بریتانیا که در این مطالعه مشارکت نداشته است، می‌گوید: برای اینکه این روش به درمانی مفید برای چاقی تبدیل شود، بسیار حیاتی است که ثابت شود خطر تجمع چربی در سایر اندام‌ها را افزایش نمی‌دهد و باعث اختلال در کنترل سطح چربی و قند خون نمی‌شود.
محققان اکنون در حال کار بر روی آزمایش‌های بزرگتر با گروه‌های بزرگتری از شرکت‌کنندگان هستند که در یک دوره زمانی طولانی‌تر پیگیری می‌شوند که ارزیابی می‌کند چگونه از دست دادن چربی می‌تواند بر سلامت کلی تأثیر بگذارد.
داروی CBL-514 در ابتدا برای از بین بردن توده‌های چربی زیر پوست به نام «لیپوم» ساخته شد و تاکنون نشانه‌ها امیدوارکننده هستند که تکنیک حذف سلول‌های چربی هدفمند این دارو می‌تواند بسیار گسترده‌تر ارزشمند باشد.
گاروی می‌گوید: این یک رویکرد بسیار نوآورانه برای دارودرمانی چاقی است که نتایج قابل توجهی را در آزمایش‌های اولیه انسانی به همراه داشته است.
