راز تفاوت ذخیره سدهای تهران؛ سد کرج بالاتر از میانگین ۱۰ساله و سد لار فقط با ۴ درصد ذخیره
- مجموعه: اخبار اجتماعی
- تاریخ انتشار : شنبه, ۰۹ آبان ۱۴۰۵ ۰۹:۰۵
به گزارش خبرآنلاین، در مهرماه ۱۴۰۵، سد امیرکبیر یا همان سد کرج با ذخیره ۱۲۹ میلیون مترمکعب، ۷۲ درصد پرشدگی داشت و تنها سد از پنج سد اصلی تأمین‌کننده آب تهران بود که ذخیره آن از میانگین بلندمدت ۱۰ساله فراتر رفت. در مقابل، میزان پرشدگی سد لار به ۴ درصد و سد ماملو به ۱۲ درصد رسیده بود. این تفاوت در شرایطی ثبت شد که استان البرز نیز با کاهش بارش نسبت به میانگین نرمال مواجه بود.
مهدی زارع، استاد پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی، در گفت‌وگو با خبرآنلاین، تفاوت وضعیت سدهای تهران را به مجموعه‌ای از عوامل اقلیمی و جغرافیایی مرتبط می‌داند. به گفته او، توپوگرافی البرز، مسیر حرکت سامانه‌های بارشی، ارتفاع حوضه‌های آبریز و جهت وزش بادها، در توزیع نامتوازن بارش نقش دارند.
زارع توضیح می‌دهد که سامانه‌های بارشی مدیترانه‌ای معمولاً از غرب و شمال غرب وارد ایران می‌شوند و بخش‌های غربی البرز را پیش از تضعیف، بیشتر تحت تأثیر قرار می‌دهند. همچنین برخورد جریان‌های مرطوب با ارتفاعات باعث صعود هوا، سردشدن و افزایش احتمال بارش می‌شود؛ پدیده‌ای که به اثر باروری کوهستانی معروف است. در مقابل، سایه بارشی در بخش‌هایی از البرز مرکزی و شرقی می‌تواند میزان بارش را کاهش دهد.
این استاد دانشگاه همچنین به نقش نوسان مادن–جولیان و ال‌نینو در تغییر الگوهای بارش اشاره می‌کند، اما تأکید دارد که نمی‌توان وضعیت حوضه آبریز کرج را صرفاً به یک پدیده جوی نسبت داد. به گفته او، این ارتباط‌ها احتمالاتی هستند و عواملی مانند رطوبت منطقه‌ای و شرایط محلی نیز بر بارش اثر می‌گذارند.
زارع در عین حال یادآور می‌شود که افزایش ذخیره سد کرج تنها نتیجه ورود آب ناشی از بارش و ذوب برف نبوده است. مدیریت مصرف، کاهش خروجی و رهاسازی آب نیز در حفظ ذخیره مخزن نقش داشته‌اند. به این ترتیب، تفاوت میزان ذخیره سدهای تهران را باید حاصل هم‌زمان شرایط جغرافیایی، الگوهای جوی و نحوه مدیریت منابع آب دانست.
