دوستي گياهان گوشتخوار با مورچههاي محافظ!
- مجموعه: اخبار علمی و آموزشی
- تاریخ انتشار : دوشنبه, ۰-۲۶ -۶۲۱ ۰۳:۲۵
دوستي گياهان گوشتخوار با مورچههاي محافظ!
به گفته محققان، گياهان گوشتخوار كوزه دار ميتوانند دوستان با ارزشي در بين مورچههاي محافظ داشته باشند و از خدمات آنها بهره ببرند.
ايسنا : گياه گوشتخوار كوزه دار (pitcher-plant) با نام Nepenthes bicalcarata در جنگلهاي باتلاقي در بورنئو زيست ميكند.
اين گياه به خودي خود گوشتخوار بسيار كارآمدي نيست. برگهاي كوزه مانند آن فاقد ديوارههاي لغزنده و مايع چسبنده، قابل ارتجاع و به شدت خورندهاي است كه خويشاوندانش را به چنين دامهاي مرگباري تبديل كرده است. با اين حال اين گياه ظاهراً ابزار پشتيباني غيرمعمول خود را دارد كه مورچه اي به نام Camponotus schmitzi است.
اين گياه گوشتخوار داراي پيچكهاي بادكرده واقع در پاي هر كوزه است كه حكم مسكن مورچهها را دارند و همچنين داراي يك منبع غذايي به شكل شهد در لبههاي كوزه است.
مورچه هاي محافظ نيز قادرند دهانه كوزه را تميز كنند تا آن را براي گرفتن طعمه به اندازه كافي لغزنده نگه دارند. آنها به شپشههايي كه ممكن است گياه را بجوند، حمله ميكنند. اين مورچهها همچنين بقاياي طعمه بزرگ را از كوزه بيرون ميكشند كه در غير اين صورت فاسد ميشوند.
مورچه ها در زير لبههاي كوزه كمين ميكنند و به طور سيستماتيك به هر نوع طعمه گياه كه در تلاش براي فرار از دام است، حمله ميكنند. همچنين تحليلهاي ايزوتوپ نيتروژن نشان داد كه فضولات اين حشرات كود مفيدي براي گياه است.
دانشمندان گياهان داراي مورچه هاي محافظ و فاقد مورچه را مقايسه كردهاند و دريافتند گياهان داراي مورچه محافظ عملكرد بهتري دارند.
«ونسانت بازيل» محقق و زيستشناس دانشگاه مونپليه معتقد است: مورچههاي همزيست نشان دادهاند كه براي تغذيه و بقاي گياهان ميزبانشان مهماند.
گياهان گوشتخوار داراي مورچه، برگهاي بزرگتر و بيشتري توليد كردند و شاخ و برگ بالغشان هم از لحاظ نيتروژن سه برابر غنيتر بودند. وجود نيتروژن براي مولكولهاي آلي مانند پروتئينها و DNA كليدي است. تحليل رنگدانه برگ نيز نشان داد، بدون حضور مورچهها گياهان علائمي از محروميت غذايي از خود بروز دادند.
گياهان داراي مورچه همچنين كوزه هاي بزرگتر و بيشتري داشتند و به نظر ميرسد مورچهها، شپشههاي جونده كوزه غنچه را ميرانند و سبوهاي آنها حجم بزرگتري از شكار را نگه ميدارند.
«لارنس گاوم» ديگر محقق اين پروژه با اشاره به خاكهاي محيطهاي گرمسيري كه در آنجا گياهان زيست ميكنند، تأكيد مي كند: اين تركيب گوشتخواري و همزيستي گياه-مورچه در قلمرو گياهي يك سازگاري بينظير و عالي براي بهرهبرداري از خاكهاي از لحاظ مواد غذايي فقير است.
اين امر ميتواند اين موضوع را كه چرا گياه Nepenthes bicalcarata طول عمر و رشد رويشي استثنايي از خود نشان ميدهد و به ارتفاعي تا 20 متر در قلمرو جنگل ميرسد كه يك ركورد گينسي است توضيح دهد.
نتايج اين تحقيق در مجله PLOS ONE منتشر شده است./ایسنا
