دریچهای به روحِ ربات؛ نقش حیاتی چشم در پذیرش اجتماعی ماشینهای انساننما
- مجموعه: اختراعات جدید
به گزارش شفقنا، این تحقیق نشان میدهد که انسانها به طور ناخودآگاه، رباتهای دارای چشم را دارای سطوح بالاتری از عاملیت (توانایی تفکر و کنترل خود) و تجربه (توانایی درک عواطف) میدانند؛ حتی اگر آن رباتها تنها تصویری ساختهشده توسط هوش مصنوعی باشند.
در این پژوهش، محققان با استفاده از هوش مصنوعی مجموعهای از رباتهای واقعگرایانه را طراحی کردند و دو نسخه از هر کدام (یکی با چشم و دیگری بدون چشم) را به شرکتکنندگان نشان دادند. نتایج خیرهکننده بود: رباتهای چشمدار، باهوشتر و مسئولیتپذیرتر در قبال اعمالشان ارزیابی شدند و شرکتکنندگان معتقد بودند رباتهایی که چشم دارند، بهتر میتوانند درد، شادی یا ترس را حس کنند.
پروفسور یاری هیتانن، سرپرست تیم تحقیق، اشاره میکند که این اثر حتی در آزمایشهای روانشناختی سریع (که فرد فرصت فکر کردن ندارد) هم مشاهده شد؛ یعنی مغز ما در کسری از ثانیه و در سطوح پیشآگاهانه، چشم را به عنوان نشانهای از وجود «روح» یا «ذهن» در ماشین شناسایی میکند.
این یافتهها تأثیر مستقیمی بر طراحی رباتهای خدماتی، پرستار و حتی پهپادهای تحویل کالا دارد. وجود چشم باعث میشود انسانها تمایل بیشتری به همکاری داشته باشند، همدلی بیشتری نشان دهند و حتی با تکنولوژی برخورد اخلاقیتری داشته باشند. در واقع، طراحان با اضافه کردن دو گوی ساده به عنوان چشم، میتوانند وضعیت اجتماعی و اخلاقی ربات را در نگاه جامعه تغییر دهند و پذیرش این ماشینهای هوشمند را در زندگی روزمره آسانتر کنند.
