مرکز پژوهش های مجلس: برگزاری کنکور صرفاً پس از پایان جنگ، غیرعملیاتی و ناپایدار است
- مجموعه: اخبار کنکور و دانشگاه
- تاریخ انتشار : دوشنبه, ۱۱ خرداد ۱۴۰۵ ۱۹:۱۶
به گزارش روابط عمومی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، دفتر مطالعات در گزارش «بررسی سناریوهای برگزاری آزمون سراسری و سوابق تحصیلی سال ۱۴۰۵ در شرایط جنگ و ارائه پیشنهادهای عملیاتی» آورده که جنگ تحمیلی سوم ابهاماتی در خصوص زمان و نحوه برگزاری آزمون سراسری و امتحانات نهایی ایجاد کرده است.
اگرچه وزارت آموزش و پرورش زمان برگزاری امتحانات نهایی را دو هفته بعد از پایان جنگ و وزارت علوم، تحقیقات و فناوری نیز زمان برگزاری آزمون سراسری را پس از امتحانات نهایی اعلام کرده است (۴۵ روز پس از پایان جنگ، آزمون سراسری برگزار میشود)، اما با فرض تداوم جنگ، این تک سناریو با چالش جدی مواجه خواهد شد.
در این گزارش بیان شد که در این سناریو طولانی شدن شرایط جنگی از یکسو و زمان آغاز سال تحصیلی دانشگاهها و فرسایش تحصیلی داوطلبان از سوی دیگر، لحاظ نشده است. در هر حال تصمیمگیری در این رابطه باید با لحاظ مؤلفههای امنیتی، عدالت و الزامات اجرایی باشد.
در قسمت یافته های کلیدی این گزارش آمده که دستگاههای اجرایی فرایند برگزاری آزمون سراسری و امتحانات نهایی را به بعد از اتمام جنگ موکول کردهاند و این آزمون را در شرایط بلاتکلیف قرار دادهاند و با توجه به ناپایداری شرایط، سیاستگذاران و مجریان باید آمادگی همه حالتهای ممکن را داشته باشند.برگزاری آزمون سراسری در شرایط جنگی، صرفاً یک مسئله آموزشی نیست، بلکه یک مسئله چندبُعدی امنیتی ـ حکمرانی است.
در ادامه این گزارش تصریح شده که تصمیمگیری درباره کنکور و امتحانات نهایی باید همزمان سه مؤلفه «امنیت»، «عدالت آموزشی» و «قابلیت اجرایی» را تأمین کند. زیرا ضعف در هر یک از این ابعاد، مشروعیت و کارآمدی کل فرایند را تضعیف خواهد کرد و سناریوی تکگزینهای تعویق آزمون تا پایان جنگ، در صورت تداوم بحران، پایدار و عملیاتی نیست. تعویق طولانی آزمون سراسری و امتحانات نهایی موجب از دست رفتن نیمسال یا حتی یکسال تحصیلی، فرسایش روانی داوطلبان، انباشت متقاضیان و اختلال در ظرفیتپذیری دانشگاهها شود.
در صورت پایان جنگ تا نیمهمرداد سال ۱۴۰۵، امکان برگزاری فشرده امتحانات نهایی و کنکور وجود دارد. سناریوی آزمون برخط در مناطق بحرانی، با وجود مزیت امنیتی، از نظر عدالت و زیرساخت اجرایی با محدودیت جدی مواجه است. تعلیق نامحدود آزمونها و آمادهباش مستمر داوطلبان، اگرچه امنترین گزینه است، اما تبعات روانی و آموزشی گستردهای دارد . مدیریت روانی و اطلاعرسانی یکپارچه، بخشی حیاتی از مدیریت بحران آموزشی است.
در این گزارش پیشنهاد شده که در صورت پایان یافتن جنگ در کوتاهمدت پیشنهاد اصلی برگزاری آزمون سراسری و امتحانات نهایی بهروال سالهای گذشته، ولی با فشردگی بیشتر نظیر فاصله کم بین برگزاری امتحانات نهایی و کنکور سراسری است. در صورت طولانی شدن جنگ با توجه به ارزیابی سناریوهای مختلف، برگزاری حضوری آزمون سراسری و امتحانات نهایی با تدابیر ویژه امنیتی و اجرایی است. زیرا این سناریو در مقایسه با سایر گزینهها، توازن مناسبتری میان سه مؤلفه امنیت، عدالت آموزشی و قابلیت اجرا برقرار میکند.
در ادامه این پیشنهادات ذکرشده است که امتحانات نهایی به یک آزمون جامع و فشرده تبدیل شود،دامنه کنکور صرفاً به رشتهها و رشته محلهای پرمتقاضی محدود شود، بخشی از پذیرش آموزش عالی براساس سوابق تحصیلی موجود انجام شود، تراکم حوزههای امتحانی از طریق افزایش تعداد مراکز و کاهش ظرفیت هر حوزه مدیریت شود و امکان تغییر حوزه امتحانی و جابهجایی داوطلبان مناطق بحرانی به مناطق امنتر فراهم شود.
در جمع بندی این گزارش آمده که زیرساختهای ایمنی، امدادی و پشتیبانی در مراکز آزمون تقویت شود و نظام اطلاعرسانی واحد و خدمات حمایت روانی برای داوطلبان و خانوادهها فعال شود.کاهش جمعیت حاضر در آزمون، مهمترین راهبرد مدیریت بحران در سناریوی منتخب است. این رویکرد ضمن حفظ استمرار نظام سنجش و پذیرش کشور، تلاش میکند خطرات امنیتی، اختلالات اجرایی و آسیبهای روانی ناشی از شرایط جنگی را به حداقل برساند و از بروز بحران گستردهتر در نظام آموزش عالی جلوگیری کند.
