تحلیل سی‌ان‌ان از دوران پس از انتخابات ترامپ و احتمال ازسرگیری جنگ با ایران
- مجموعه: اخبار سیاست خارجی
- تاریخ انتشار : پنجشنبه, ۱۴ آبان ۱۴۰۵ ۱۶:۰۰
به گزارش انتخاب به نقل از سی‌ان‌ان، نتیجه انتخابات میان‌دوره‌ای نفوذ سیاسی دونالد ترامپ را محدود کرده و متحدان او انتظار دارند تحقیقات دموکرات‌ها سال‌های پایانی ریاست‌جمهوری او را دشوار کند. هم‌زمان، رقابت برای تعیین جانشین ترامپ در حزب جمهوری‌خواه ممکن است زودتر از انتظار آغاز شود.
دو مسیر پیش روی کاخ سفید و کنگره
برخی مشاوران ترامپ احتمال همکاری بر سر موضوعات مشخص را مطرح می‌کنند. به باور آن‌ها، دموکرات‌ها هم باید نشان دهند که می‌توانند از اکثریت تازه خود برای اداره کشور استفاده کنند. ترامپ در عین حال خود را «آقای وتو» خوانده و نخستین دوره ریاست‌جمهوری‌اش سابقه محدودی از همکاری فراجناحی دارد. یک منبع آگاه به سی‌ان‌ان گفت رفتار رئیس‌جمهور به این بستگی دارد که دموکرات‌ها مذاکره را ترجیح دهند یا کار را با تحقیق و احضار آغاز کنند.
ترامپ و مشاورانش از قبل احتمال از دست رفتن اکثریت را بررسی کرده بودند. او یک ماه در ایالت‌های جمهوری‌خواه‌نشین کارزار فشرده‌ای به راه انداخت تا کنترل کنگره را حفظ کند. با این حال، در نهایت همان سناریویی رخ داد که کاخ سفید برای آن آماده می‌شد. گزارش می‌گوید اعضای حزب، با وجود تلاش ترامپ برای حفظ جایگاهش، به آینده‌ای بدون رهبری او فکر می‌کنند.
از دید مشاورانی که احتمال مذاکره را جدی می‌دانند، زمان محدود پیش از شروع رقابت‌های ریاست‌جمهوری ۲۰۲۸ می‌تواند برای توافق‌های موردی فرصت ایجاد کند. ترامپ شامگاه سه‌شنبه گفت درباره مسائلی می‌توان با دموکرات‌ها همکاری کرد و تنها مثال مشخصی که آورد، مهاجرت بود. در همان حال، انتشار تصویر کلاهی با واژه وتو نشان می‌داد که او آماده است از اختیاراتش برای جلوگیری از تصویب بخشی از دستور کار رقیب استفاده کند. در نتیجه، رفتار اولیه دولت پس از انتخابات ممکن است تصویر کاملی از رابطه دو سال آینده با کنگره به دست ندهد.
گزارش، کارزار یک‌ماهه ترامپ را هم از زاویه دیگری بررسی می‌کند. او هم می‌خواست اکثریت حزبش را حفظ کند و هم می‌خواست نشان دهد کدام چهره هنوز توان بسیج رأی‌دهندگان جمهوری‌خواه را دارد. این دو هدف بعد از شکست انتخاباتی از یکدیگر جدا شدند. فعالیت انتخاباتی او بنا بر گفته خودش خسته‌کننده بود، اما پایان کارزار به معنای خروج از رقابت درون‌حزبی نیست. با ورود حزب به بحث جانشینی، میزان نفوذ ترامپ بر انتخاب نامزدها به موضوعی مستقل از میزان پیشرفت سیاست‌های او در کنگره تبدیل می‌شود.
به روایت سی‌ان‌ان، نتیجه سه‌شنبه با وجود آمادگی قبلی تیم ترامپ، برای او در زمره نامطلوب‌ترین سناریوها بود. تقریباً یک دهه پس از نخستین پیروزی ریاست‌جمهوری، این پرسش مطرح است که او در زمانی که دوره حضورش در کاخ سفید محدودتر می‌شود، تا چه اندازه می‌تواند دستور کار حزب را تعیین کند. متحدانش می‌گویند او در پی راه‌هایی برای حفظ نفوذ سیاسی است و برخی اعضای حزب هم از همین حالا جایگاه خود را برای دوران پس از او می‌سنجند.
جنگ ایران و استفاده از اختیار اجرایی
سی‌ان‌ان احتمال ازسرگیری سریع جنگ علیه ایران را یکی از سناریوهای کوتاه‌مدت می‌داند. این شبکه گزارش داد مذاکره‌کنندگان ایرانی و آمریکایی در چند روز اخیر برای توافق تازه تلاش کرده‌اند و تا زمان انتشار گزارش به نتیجه نرسیده‌اند. به ارزیابی گزارش، پایان کارزار میان‌دوره‌ای ممکن است به ترامپ مجال بیشتری برای تمرکز بر سیاست خارجی بدهد. افراد آگاه از حضور برنامه‌ریزی‌شده او در سه نشست بین‌المللی گفته‌اند.
تیم ترامپ طی ماه‌های گذشته راه‌های استفاده از اختیارات اجرایی را برای پیشبرد سیاست‌هایی بررسی کرده که تصویبشان در کنگره دشوارتر شده است. مهاجرت و هزینه‌های دولت فدرال از جمله حوزه‌های مورد بحث‌اند. گزارش همچنین از توجه ترامپ به پروژه‌های عمرانی در واشنگتن می‌گوید. او یک روز پس از انتخابات در مراسم نصب آخرین تیرآهن تالار رقص کاخ سفید حاضر شد.
واکنش به شکست و احتمال تغییرات در دولت
ترامپ شکست را در چارچوب سابقه تاریخی انتخابات میان‌دوره‌ای توضیح داده و از ضعف برخی نامزدها در جلب حمایت و جمع‌آوری کمک مالی انتقاد کرده است، در حالی که خود از بسیاری از آن‌ها حمایت کرده بود. به گفته چند دستیار، بعضی از مقام‌های دولت گزینه‌های شغلی خارج از کاخ سفید را بررسی می‌کنند. مشاوران سیاسی او در گفت‌وگوهای خصوصی جنگ ایران را از عوامل ناکامی حزب دانسته‌اند و درباره تغییر در ترکیب دولت گمانه‌زنی می‌شود.
محافل داخلی حزب درباره نحوه ورود ترامپ به رقابت میان‌دوره‌ای هم اختلاف نظر دارند. برخی جمهوری‌خواهان می‌پرسند آیا شخصی شدن کارزار، فرصت نامزدها را برای تمرکز بر مشکلات محلی کم کرده است. ترامپ در گفت‌وگوهای خصوصی از هم‌حزبی‌هایی که این روش را زیر سؤال برده‌اند انتقاد کرده است. گزارش یادآور می‌شود که او در شکست‌های سیاسی قبلی نیز غالباً به عملکرد نامزدها اعتراض کرده یا ادعای تقلب را مطرح کرده بود.
در روز پس از انتخابات، برنامه‌ای خارج از تقویم رسمی برای نمایش پیشرفت ساخت تالار رقص کاخ سفید ترتیب داده شد. ترامپ چهارم نوامبر هنگام نصب آخرین تیرآهن سازه سخن گفت. این برنامه در همان مقطعی برگزار شد که حزبش نتیجه رقابت برای کنترل دو مجلس را پذیرفته بود. به گفته افراد آگاه، در هفته‌های آینده هم شرکت در چند نشست خارجی و پیگیری طرح‌های عمرانی مورد علاقه‌اش بخشی از برنامه او خواهد بود.
آمادگی برای تحقیقات دموکرات‌ها
دموکرات‌ها گفته‌اند از اختیار صدور احضاریه و برگزاری جلسات استماع درباره اقدامات رئیس‌جمهور و متحدانش استفاده می‌کنند. رابرت گارسیا، رئیس آینده کمیته نظارت مجلس نمایندگان، پس از پیروزی حزبش به نزدیکان دولت گفت برای خود وکیل بگیرند. وکلای کاخ سفید از ماه‌ها پیش احتمال تحقیقات را در نظر گرفته بودند. با این حال، برخی مشاوران گفتند تا اواخر سپتامبر آمادگی فراگیر مدنظرشان شروع نشده بود و تعدادی از مقام‌ها جداگانه وکیل گرفته بودند.
به گفته یکی از مشاوران، سوزی وایلز، رئیس دفتر کاخ سفید، بحث درباره تحقیقات احتمالی را در ماه‌های پیش از انتخابات کنار می‌گذاشت تا تمرکز دولت بر کارزار باقی بماند. ترامپ در همان کارزار احتمال استیضاح دوباره را مطرح کرده بود و به روایت گزارش، نگرانی رأی‌دهندگان درباره فساد نیز افزایش یافته بود.
مقام‌های دیگر کاخ سفید روایت متفاوتی از نقش وایلز ارائه کرده‌اند. به گفته آنان، او در گفت‌وگوهای خصوصی از دفتر مشاور حقوقی خواسته بود برای تحقیقات احتمالی آماده باشد. این دفتر در ماه‌های اخیر ۱۵ وکیل دیگر استخدام کرد. بعضی کارکنان نیز برای پوشش هزینه‌های احتمالی، وکیل گرفته‌اند یا بیمه حقوقی را بررسی می‌کنند. گزارش این نگرانی را در کنار هزینه‌هایی قرار می‌دهد که کارکنان دولت نخست ترامپ در تحقیقات مرتبط با حمله ششم ژانویه متحمل شدند.
ترامپ، ویل شارف و دیگر مقام‌ها درباره مناسب بودن عفوهای پیشگیرانه برای کارکنان دولت گفت‌وگو کرده‌اند. تصمیمی اعلام نشده است. برخی دستیاران با یادآوری دو استیضاح دوره نخست، معتقدند ترامپ در جلسات خصوصی انتظار مواجهه سختی با کنگره دارد. رئیس‌جمهور روز چهارشنبه در محل ساخت تالار رقص کاخ سفید گفت نگران استیضاح نیست.
آماده شدن برای تحقیقات، برای مقام‌های کاخ سفید دو وجه دارد. دفتر حقوقی باید پاسخ دولت به درخواست اسناد و جلسات استماع را هماهنگ کند و کارکنان ممکن است برای پوشش هزینه‌های شخصی، جداگانه به وکیل یا بیمه حقوقی نیاز داشته باشند. گزارش می‌گوید نگرانی از هزینه‌های مشابه دوره قبلی باعث شده بعضی کارکنان در ادامه حضورشان در دولت تردید کنند. یکی از مقام‌ها نیز در گفت‌وگو با این شبکه هشدار داد که در صورت سیاسی شدن تحقیقات، دولت از اختیارات خود برای پاسخ استفاده خواهد کرد.
در برابر این نگرانی‌ها، نشانه‌هایی از آمادگی موازی وجود دارد. برخی مشاوران از عقب افتادن برنامه‌ریزی هماهنگ تا اواخر سپتامبر گفته‌اند و برخی دیگر از دستور وایلز برای آماده‌سازی بی‌سروصدا سخن گفته‌اند. گزارش این دو روایت را در کنار افزایش شمار وکلای دفتر حقوقی قرار می‌دهد. درباره عفو پیشگیرانه نیز بحث شده است، اما مطرح شدن آن در گفت‌وگوهای کاخ سفید به معنای تصمیم رئیس‌جمهور درباره افراد مشخص نیست.
ترامپ در مواضع علنی گفته است که اگر دموکرات‌ها استیضاح را بدون دلیل آغاز کنند، از نظر سیاسی به حزب خود آسیب می‌زنند. در مقابل، برخی مقام‌های دولت می‌گویند تجربه دو استیضاح دوره نخست باعث شده او در محافل خصوصی دامنه پیامدهای تحقیقات برای خانواده، دستیاران و متحدانش را جدی بگیرد. همین تفاوت میان اظهارات عمومی و گفت‌وگوهای خصوصی، بخشی از تصویری است که سی‌ان‌ان از آمادگی کاخ سفید ارائه می‌کند.
فرمان‌های اجرایی، وتو و انتصاب‌ها
مشاوران کاخ سفید انتظار دارند استفاده از فرمان‌های اجرایی در شرایط دشوارتر شدن قانون‌گذاری افزایش یابد. استیون میلر و راسل ووت از مقام‌هایی‌اند که در طراحی سیاست‌های مهاجرتی و کاهش هزینه‌های دولت نقش داشته‌اند. وکلای دولت درباره سخت‌تر شدن مقررات روادید، تعرفه‌های تازه و حذف برخی مقررات بحث کرده‌اند.
به روایت گزارش، برای تصویب بیشتر طرح‌های مهم در سنا معمولاً ۶۰ رأی لازم است. با این حال، دموکرات‌ها می‌توانند در تأیید انتصاب‌های رئیس‌جمهور، از جمله قضات فدرال، اثر بیشتری بگذارند. اگر کرسی دیوان عالی خالی شود، تأیید نامزد ترامپ با مانع روبه‌رو خواهد شد. ترامپ گفته قانون مغایر با وعده‌هایش را وتو می‌کند. عبور از وتو به دو سوم آرای هر دو مجلس نیاز دارد. او در گفت‌وگو با فاکس‌نیوز مهاجرت را یکی از زمینه‌های احتمالی توافق خواند.
در حوزه داخلی، اکثریت محدود دموکرات‌ها در سنا به‌تنهایی قواعد قانون‌گذاری را تغییر نمی‌دهد. نیاز به ۶۰ رأی برای عبور بسیاری از طرح‌ها از مانع فیلیباستر، از پیش هم تصویب دستور کارهای گسترده را دشوار می‌کرد. اثر تغییر اکثریت در موضوعی مانند انتصاب قاضی می‌تواند مستقیم‌تر باشد. به همین دلیل، برخی مقام‌های جمهوری‌خواه از سناریوی خالی شدن کرسی دیوان عالی در دو سال باقیمانده نگران‌اند.
بحث فرمان‌های اجرایی نیز به این محدودیت بازمی‌گردد. کاهش بودجه بعضی برنامه‌ها، سخت‌گیری در مهاجرت، تعرفه‌ها و حذف مقررات از اقداماتی هستند که تیم حقوقی بررسی می‌کند. گفت‌وگوها بر سر دامنه اختیارات موجود است و گزارش هیچ‌یک از گزینه‌های بررسی‌شده را به‌عنوان تصمیم نهایی اعلام نمی‌کند. هرجا قانون‌گذاری تازه لازم باشد، رابطه با کنگره دوباره تعیین‌کننده خواهد بود.
آینده سیاست خارجی و جایگاه هگست
سی‌ان‌ان گزارش داد ترامپ در کارزار انتخاباتی کوشید جنگ‌های ایران و اوکراین را به حاشیه ببرد و اکنون ممکن است تلاش برای حل‌وفصل آن‌ها دوباره شدت بگیرد. در سیاست خارجی، رئیس‌جمهور اختیارات مستقیم بیشتری دارد. گزارش، علاقه ترامپ به جایزه صلح نوبل را نیز در کنار نارضایتی خصوصی او از طولانی شدن جنگ ایران مطرح می‌کند.
در بحث‌های داخلی، پیت هگست از حامیان ادامه جنگ بوده است. برخی دموکرات‌ها و جمهوری‌خواهان او را از اهداف احتمالی تحقیقات کنگره می‌دانند. ترامپ از متحدان درباره عملکرد هگست پرسیده، اما در گفت‌وگو با فاکس‌نیوز گفته است به تغییر کابینه فکر نمی‌کند. گزارش برای مقایسه به کناره‌گیری دونالد رامسفلد پس از شکست انتخاباتی جمهوری‌خواهان در دوره جورج دبلیو بوش در سال ۲۰۰۶ اشاره می‌کند.
مشاوران ترامپ در هفته‌های گذشته گزینه حملات تازه را بررسی کرده‌اند. حامیان این رویکرد آن را راهی برای پایان دادن به درگیری هشت‌ماهه توصیف می‌کنند و گروهی دیگر خواهان فرصت بیشتر برای توافق‌اند. احتمال حمله در گزارش در حد سناریو مطرح شده است و زمان یا تصمیم قطعی برای ازسرگیری عملیات اعلام نشده است.
مذاکرات اوکراین و نشست احتمالی در چین
گزارش، جنگ اوکراین را هم یکی از پرونده‌هایی می‌داند که با پایان کارزار ممکن است دوباره در اولویت قرار گیرد. ترامپ پیش از ورود به کاخ سفید وعده داده بود آن جنگ را ظرف یک روز پایان دهد. طبق گزارش، گفت‌وگوهای اوکراین و روسیه با میانجی‌گری آمریکا قرار است همان هفته در امارات از سر گرفته شود. برنامه‌ریزی برای نشست احتمالی ترامپ، ولادیمیر پوتین و شی جین‌پینگ در شنژن در اواخر ماه نیز در جریان بوده است.
از دید سی‌ان‌ان، پرداختن به این موضوعات برای رئیس‌جمهور فرصتی برای شکل دادن به میراث سیاسی‌اش فراهم می‌کند. در پرونده ایران، همان افرادی که می‌گویند فشار انتخاباتی بر ترامپ کمتر شده، بر سر اینکه اقدام نظامی تازه می‌تواند درگیری را پایان دهد اختلاف دارند. به گفته یک مشاور، ترامپ از ارزیابی‌های قبلی درباره جنگ ناراضی است. در عین حال، نزدیکان او از دفاع علنی‌اش از هگست و درخواست مقاومت در برابر فشار احتمالی برای برکناری یاد کرده‌اند.
رقابت جانشینی در حزب جمهوری‌خواه
به روایت سی‌ان‌ان، ترامپ هنوز مایل است در رقابت مقدماتی ۲۰۲۸ نقش داشته باشد و از معرفی زودهنگام نامزد مشخص پرهیز می‌کند. بعضی مشاوران انتظار دارند بحث جدی درباره جانشینی از ژانویه آغاز شود. یکی از افراد نزدیک به ترامپ می‌گوید رئیس‌جمهور از این آگاه است که معرفی یک جانشین توجه سیاسی را به آن فرد منتقل می‌کند و نفوذ او را در دوره باقیمانده تحت تأثیر قرار می‌دهد.
در زمان انتخاب معاون در کارزار ۲۰۲۴، توان ادامه دادن دستور کار جنبش ماگا یکی از معیارهای ترامپ بود و این ملاحظه در انتخاب جی‌دی ونس نقش داشت. مارکو روبیو، وزیر خارجه، نیز در گفت‌وگوهای خصوصی به‌عنوان گزینه‌ای دیگر مطرح شده است. به گفته منابع گزارش، ترامپ می‌خواهد ابتدا مسیر رقابت مقدماتی را ببیند. برخی حامیان روبیو در میان مشاوران، تصمیم زودتر را ترجیح می‌دهند تا زمان بیشتری برای شناساندن او به رأی‌دهندگان فراهم شود.
ترامپ در جمع هوادارانش در سو سیتی آیووا از زمان باقیمانده دوره ریاست‌جمهوری گفت. بخشی از جمعیت از شنیدن اشاره او به پایان دوره ابراز نارضایتی کرد و او در ادامه گفت پس از خروج از کاخ سفید همچنان نفوذ خواهد داشت. سی‌ان‌ان این صحنه را نمونه‌ای از نگاه ترامپ به نقش خودش در حزب پس از ریاست‌جمهوری می‌داند.
