جواهراتی که از گورستان اشرافی مصر باستان بیرون آمدند؛ از سوسک طلایی تا آینۀ مسی
- مجموعه: اخبار گوناگون
این کشف توسط هیئت باستانشناسی مصر در محوطه گورستانی در منطقه عین شمس انجام شده است. این منطقه در دوران باستان بخشی از گورستان شهر هلیوپولیس بود؛ یکی از کهنترین شهرهای مصر که از دوران پیشدودمانی مسکونی بوده و مرکز مهمی برای پرستش خدایان خورشیدی، از جمله رع و آتوم، به شمار میرفت.
به گزارش فرادید؛ این گورستان در دوره متأخر مصر باستان، بین سالهای ۶۶۴ تا ۳۳۲ پیش از میلاد، برای دفن افراد برجسته و نخبگان شهر مورد استفاده قرار میگرفت.
گنجینهای از زیورآلات و وسایل آرایشی
باستانشناسان در جریان کاوشها یک سازه تدفینی ساختهشده از خشت خام را کشف کردند که بقایای انسانی و مجموعهای از اشیای شخصی و آیینی در آن قرار داشت.
در میان یافتهها یک آینه مسی، پنج جفت گوشواره طلایی، سه ظرف مخصوص سرمه و دو ظرف آبیرنگ از جنس فایانس دیده میشود. یکی از این ظروف حاوی شش اسکاراب یا سوسک مقدس بود؛ نمادهایی که در مصر باستان نقش محافظتی و مذهبی داشتند. دو عدد از این اسکارابها در قابهای طلایی قرار گرفته بودند.
دو ظرف سرمه از سنگ مرمر مصری (آلاباستر) ساخته شدهاند و به شکل سالم همراه با درپوشهای خود به دست آمدهاند. نکته جالب توجه این است که آثار سرمه هنوز در داخل این ظروف دیده میشود.
ظرف سوم از سنگ آتشفشانی ابسیدین سیاه ساخته شده است؛ مادهای کمیاب که استفاده از آن برای ساخت چنین ظروفی در مصر باستان چندان رایج نبوده است.
به گفته محمد عبدالبدیع، رئیس اداره مرکزی آثار مصر باستان، این مجموعه شامل تعدادی طلسم با اشکال نمادین مختلف نیز بوده است. از جمله این اشیا میتوان به طلسمی به شکل اردک و طلسمی به شکل تاج خدای آتوم اشاره کرد. آتوم یکی از مهمترین خدایان هلیوپولیس و از خدایان آفرینش در اساطیر مصر باستان به شمار میرفت.
در این کاوش چهار سنگ نیمهقیمتی نیز کشف شد. پژوهشگران احتمال میدهند دو نمونه از آنها از جنس عقیق باشند. یکی از این سنگها رنگی متمایل به قرمز و صورتی دارد و در قاب فلزی زردرنگی، احتمالاً از جنس طلا، قرار گرفته است. سنگ دیگری نیز دارای رنگ سبز مایل به خاکستری است.
کاوشهای فصل جاری تنها به این گنجینه محدود نبوده است. باستانشناسان همچنین چند سازه تدفینی دیگر از جنس خشت و سنگ آهک را شناسایی کردهاند. علاوه بر این، دو تابوت آسیبدیده نیز کشف شده است؛ یکی از جنس سفال و دیگری از گچ. درون یکی از این تابوتها بقایای انسانی با آثار تزیینات زراندود پیدا شده است.
پژوهشگران معتقدند فرد مدفون در این تابوت احتمالاً یک شخصیت نظامی مهم بوده است؛ موضوعی که بررسیهای بیشتر میتواند جزئیات دقیقتری درباره هویت او آشکار کند.
این کشف جدید بار دیگر اهمیت هلیوپولیس را به عنوان یکی از مهمترین مراکز مذهبی و سیاسی مصر باستان نشان میدهد و اطلاعات تازهای درباره آیینهای تدفین، زیورآلات و باورهای مذهبی نخبگان مصری در دوره متأخر فرعونی در اختیار دانشمندان قرار میدهد.
