عکس مدارگرد ناسا از محل برخورد «فالکون ۹» روی ماه

مجموعه: اخبار علمی و آموزشی

تاریخ انتشار : چهارشنبه, ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ ۱۴:۱۸

به گزارش ایسنا، «مدارگرد شناسایی ماه»(Lunar Reconnaissance Orbiter) ناسا بین ۱۱ و ۱۲ اوت، مجموعه‌ عکس‌هایی را از یک دهانه جدید روی ماه ثبت کرد.

به نقل از ناسا، این دهانه در روز پنجم اوت زمانی تشکیل شد که مرحله بالایی یک موشک «فالکون ۹»(Falcon 9) شرکت «اسپیس‌ایکس»(SpaceX) پس از پرتاب ماموریت «بلو گوست ۱»(Blue Ghost 1) شرکت «فایرفلای»(Firefly) در ژانویه ۲۰۲۵ به سطح ماه برخورد کرد.

مهندسان ناسا برای ثبت تصاویر برخورد، مدارگرد را کج کردند تا هر بار که با سرعت یک مایل در ثانیه از حدود ۶۰ مایلی ماه عبور می‌کند، دوربین‌های آن به سمت دهانه نشانه بروند. این مدارگرد هر دو ساعت یک بار از قطبی به قطب دیگر ماه می‌چرخد؛ در حالی که ماه به آرامی در زیر آن می‌چرخد. برای عکاسی از یک نقطه خاص، فضاپیما باید منتظر بماند تا آن مکان در دیدرس قرار بگیرد که در این مورد ۶ روز طول کشید. نشانه‌گیری درست فقط نیمی از چالش بود؛ زمان‌بندی نیز به دقت نیاز داشت. اگر دوربین حتی ۱۰ ثانیه زودتر یا دیرتر از موعد مقرر عکس می‌گرفت، هدف ۱۰ مایل از مرکز منحرف می‌شد.

این یک نمای متحرک پیش و پس از دهانه‌ای است که پس از برخورد مرحله بالایی موشک فالکون ۹ به سطح ماه تشکیل شد.

به دلیل تنوع زوایای دید، دانشمندان توانستند دهانه را در شرایط نوری متفاوت ببینند که ویژگی‌های منحصربه‌فردی را نشان می‌داد. در تصاویری که لبه دهانه را به طور مشخص نشان می‌دادند، دانشمندان عرض آن را ۶۰ فوت اندازه‌گیری کردند. همچنین، آنها براساس طول سایه دهانه، عمق آن را کمتر از ۱۰ فوت تعیین کردند.

برای ثبت این جزئیات، مدارگرد شناسایی ماه از دوربین زاویه بسته خود استفاده کرد که می‌تواند ویژگی‌هایی به کوچکی سه فوت (حدود یک متر) را تشخیص دهد.

تصاویر بالا، پرتوهای روشن و تاریکی را نشان می‌دهند که از دهانه امتداد یافته‌اند. رگه‌های تیره‌تر از غبار روی سطح و سنگ‌هایی ساخته شده‌اند که در طول زمان توسط باد خورشیدی، پرتوهای کیهانی و برخوردهای ریزشهاب‌سنگ‌ها تغییر یافته‌اند. این ماده هوازده در اثر برخورد از عمق ۱.۵ فوتی سطح ماه به بیرون پرتاب شده است. رگه‌های روشن‌تر نزدیک لبه دهانه از مواد تازه‌ای ساخته شده‌اند که از اعماق زمین بیرون کشیده شده‌اند.

یافتن محل برخورد نیازمند هماهنگی جهانی بین متخصصان و علاقه‌مندان بود. ستاره‌شناسان مستقل ابتدا مسیر موشک را با استفاده از داده‌های عمومی موجود شناسایی کردند. «مرکز مطالعات اجرام نزدیک زمین» ناسا که اجرام طبیعی خطرناک برای برنامه دفاع سیاره‌ای این آژانس را ردیابی می‌کند، از این فرصت برای آزمایش و اعتبارسنجی ابزارها و روش‌های پیش‌بینی برخوردها استفاده کرد.

این تصویر از مدارگرد شناسایی ماه، دو ناحیه بیضی‌شکل را نشان می‌دهد که احتمالاً محل برخورد مرحله بالایی موشک فالکون ۹ است.

این مرکز به تدریج مسیر حرکت را اصلاح کرد تا این که محل برخورد را تشخیص داد و آن را در اختیار گروه «مدارگرد قمری رهیاب کره جنوبی» یا «دانوری»(Danuri) قرار داد. این گروه چند ساعت بعد از دوربین «LUTI» با وضوح بالا در دانوری برای تصویربرداری از دهانه استفاده کردند و دریافتند که پیش‌بینی با دقت حدود ۰.۶ مایل انجام شده است.

مهندسان ماموریت دانوری پس از ثبت تصاویر دهانه، مختصات را برای گروه مدارگرد شناسایی ماه ناسا فرستادند تا به اصلاح توالی تصویربرداری بعدی آنها کمک کنند. گروه مدارگرد شناسایی ماه با مقایسه تصاویر جدید دهانه با تصاویر پیش از برخورد، مختصات مرکز دهانه را به‌روزرسانی کردند و ارتفاع آن را ۵۱۱ متر تخمین زدند.