سهمیه سوخت معادن ۴۰ تا ۵۰ درصد کاهش یافت/ قیمت گازوئیل مورد استفاده معادن 30 برابر شد
- مجموعه: اخبار اقتصادی و بازرگانی
- تاریخ انتشار : سه شنبه, ۰۷ مهر ۱۴۰۵ ۱۷:۳۹

به گزارش تجارت نیوز، معادلات بازار زغالسنگ در ماههای اخیر تغییر کرده است؛ توقف بخش مهمی از واردات، بار تامین نیاز صنایع فولادی را بیش از گذشته بر دوش معادن داخلی گذاشته است. با این حال، افزایش تقاضا برای زغالسنگ داخلی در شرایطی رخ داده که معادن هم با محدودیت نقدینگی مواجهاند و هم سهمیه سوخت آنها کاهش یافته است؛ این عوامل میتواند توان تولید را تحت فشار قرار دهد.
واردات زغال سنگ متوقف شد / پیش از جنگ، سالانه حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن زغالسنگ وارد کشور میشد
سعید صمدی، دبیر انجمن زغالسنگ ایران، با اشاره به وضعیت تجارت زغالسنگ در کشور به تجارتنیوز گفت: پیش از جنگ، سالانه حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن زغالسنگ وارد کشور میشد که این واردات، علاوه بر جبران بخشی از کسری تولید داخلی، برای تامین زغالسنگ با کیفیت مورد نیاز صنایع فولادی نیز انجام میگرفت.
فولادسازان در سالهای گذشته بارها نسبت به کیفیت زغالسنگ تولید داخل انتقاد داشتند
او با تاکید بر اینکه همواره موضوع کیفیت زغالسنگ داخلی یکی از مباحث مطرح میان تولیدکنندگان و فولادسازان بوده است، بیان کرد: فولادسازان در سالهای گذشته بارها نسبت به کیفیت زغالسنگ تولید داخل انتقاد داشتند و معتقد بودند استفاده از این نوع زغالسنگ میتواند در فرآیند تولید فولاد اختلال ایجاد کند.
بخش قابلتوجهی از صادرات زغالسنگ ایران به کشورهای ترکیه، پاکستان و چین انجام میشد / صادرات به ترکیه و پاکستان همچنان ادامه دارد اما صادرات به چین عملا متوقف شده است
وی با بیان اینکه در بخش صادرات نیز بازارهای مشخصی برای زغالسنگ ایران وجود داشته است، اظهار کرد: بخش قابلتوجهی از صادرات زغالسنگ ایران به کشورهای ترکیه، پاکستان و چین انجام میشد. صادرات به ترکیه و پاکستان همچنان ادامه دارد، اما با توجه به شرایط موجود، صادرات به چین عملا متوقف شده است.
صادرات زغالسنگ ایران حدود ۱۰۰ هزار تن در سال بود
صمدی ادامه داد: صادرات زغالسنگ ایران در حوزه زغالسنگ حرارتی انجام میشد و مجموع صادرات این محصول حدود ۱۰۰ هزار تن در سال بود. همچنین برخی شرکتهای چینی فعال در ایران نیز بخشی از تولید خود را صادر میکردند که در شرایط فعلی صادرات آنها متوقف شده است.
فولادسازان به زغال داخلی روی آوردند
دبیر انجمن زغالسنگ ایران با اشاره به وضعیت زغالسنگ متالورژیکی مورد استفاده در صنعت فولاد تشریح کرد: سالانه حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن زغالسنگ متالورژیکی وارد کشور میشد که این میزان واردات نیز تقریبا بهطور کامل متوقف شده است. با توجه به حجم بالای این محصول، تامین آن از طریق حملونقل جادهای امکانپذیر نیست و بخش عمده آن نیازمند حملونقل دریایی است.
او افزود: توقف واردات زغالسنگ متالورژیکی از یک منظر برای معادن داخلی یک فرصت ایجاد کرده است؛ چراکه فولادسازان ناچار شدهاند ۱۰۰ درصد نیاز خود را از تولید داخلی تامین کنند. در پنج تا شش ماه گذشته، فولادسازان از زغالسنگ داخلی استفاده کردهاند و در این مدت، مباحث گذشته درباره کیفیت زغالسنگ ایران عملا مطرح نبوده است.
وی با اشاره به رویکرد وزارت صنعت، معدن و تجارت برای افزایش تولید داخلی عنوان کرد: با توجه به این شرایط، وزارتخانه به دنبال ایجاد زمینه برای افزایش تولید زغالسنگ است تا حداقل ۹۰ درصد نیاز زغالسنگ متالورژیکی کشور از طریق معادن داخلی تامین شود.
ذخایر زغالسنگ پاسخگوی نیاز چند قرن است / حدود ۱۴ میلیارد تن ذخیره زمینشناسی زغالسنگ در کشور وجود دارد و ذخایر قطعی نیز حدود دو میلیارد تن برآورد میشود
صمدی با اشاره به ظرفیتهای معدنی کشور توضیح داد: ایران از نظر ذخایر زغالسنگ با محدودیت منابع مواجه نیست. حدود ۱۴ میلیارد تن ذخیره زمینشناسی زغالسنگ در کشور وجود دارد و ذخایر قطعی نیز حدود دو میلیارد تن برآورد میشود.
او ادامه داد: با توجه به اینکه مجموع مصرف زغالسنگ کشور حدود 4 تا 5 میلیون تن در سال است، حجم ذخایر قطعی موجود از نظر تئوریک میتواند برای چند صد سال نیاز کشور را پوشش دهد. بنابراین مساله اصلی در این بخش، کمبود منابع معدنی نیست، بلکه ظرفیت تولید و فراهم بودن شرایط اقتصادی و عملیاتی برای استخراج است.
دبیر انجمن زغالسنگ ایران با بیان اینکه در حال حاضر کشور با کمبود زغالسنگ مواجه است، تاکید کرد: در شرایط فعلی، فولادسازان برای تامین زغالسنگ مورد نیاز خود به سمت ذخایر موجود در معادن رفتهاند و بهنوعی انبارهای زغالسنگ را تخلیه میکنند. انتظار میرفت فولادسازان نیز متناسب با این شرایط، زمینه افزایش تولید معادن را فراهم کنند.
معادن میتوانند تولید را در کوتاهمدت افزایش دهند
صمدی اذعان کرد: اگر شرایط لازم برای فعالیت معادن فراهم شود، امکان افزایش تولید زغالسنگ در کوتاهمدت وجود دارد و معادن حتی میتوانند ظرف دو تا سه ماه حدود ۳۰ درصد به ظرفیت تولید خود اضافه کنند. با این حال، معادن زغالسنگ در حال حاضر با دو چالش جدی مواجه هستند که تداوم آنها میتواند در نیمه دوم سال به افت قابلتوجه تولید داخلی منجر شود.
زغالسنگ به فولادسازان تحویل داده میشود، اما پرداخت مطالبات در مدتزمان کوتاه انجام نمیگیرد
وی نخستین چالش را کمبود نقدینگی دانست و بیان کرد: زغالسنگ به فولادسازان تحویل داده میشود، اما پرداخت مطالبات در مدتزمان کوتاه انجام نمیگیرد. بهعنوان نمونه، زغالسنگ تحویلشده در بهار امسال قرار است در مهرماه پرداخت شود؛ یعنی فاصلهای حدود شش ماه میان تحویل محصول و دریافت وجه وجود دارد.
او افزود: این وضعیت در شرایط تورمی، فشار قابلتوجهی بر سرمایه در گردش معادن وارد میکند و توان آنها برای تامین هزینههای جاری و افزایش تولید را کاهش میدهد. در چنین شرایطی انتظار میرود فولادسازان برای افزایش سریع تولید داخلی، بخشی از مطالبات را بهصورت پیشپرداخت در اختیار معادن قرار دهند.
کمبود نقدینگی، افزایش تولید را محدود کرده است / سهمیه سوخت معادن زغالسنگ نسبت به سال گذشته حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد کاهش یافته است
صمدی با اشاره به تفاوت رفتار خریداران در سایر بخشهای بازار زغالسنگ گفت: در برخی بخشهایی که پیش از این واردات زغالسنگ انجام میشد، خریداران برای تامین زغالسنگهای خاص، مذاکراتی را برای پرداخت پیشپرداخت و تضمین تامین محصول انجام دادهاند؛ اما در حوزه زغالسنگ متالورژیکی مورد استفاده در فولاد، با وجود کمبود شدید محصول، چنین سازوکاری به اندازه کافی شکل نگرفته است.
دبیر انجمن زغالسنگ ایران دومین چالش اساسی معادن را کاهش سهمیه سوخت عنوان کرد و افزود: سهمیه سوخت معادن زغالسنگ نسبت به سال گذشته حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد کاهش یافته است. این موضوع برای معادن زغالسنگ بسیار جدی و حتی خطرناک است، زیرا سیستم تهویه معادن باید بهصورت ۲۴ ساعته فعال باشد و امکان خاموش کردن آن حتی برای مدت کوتاه وجود ندارد.
صمدی توضیح داد: بخش قابلتوجهی از سهمیه گازوئیل اختصاصیافته به معادن صرف تامین برق ژنراتورهای سیستم تهویه میشود؛ چراکه استمرار فعالیت این سیستم برای ایمنی معدن ضروری است. در نتیجه، با کاهش سهمیه سوخت، سوخت کافی برای سایر تجهیزات و ماشینآلات تولیدی از جمله کمپرسورها که هوای فشرده مورد نیاز عملیات معدن را تامین میکنند، باقی نمیماند.
قیمت گازوئیل مورد استفاده معادن حدود 30 برابر شده است
وی ادامه داد: این مسأله مستقیم بر فرآیند تولید اثر میگذارد و موجب میشود روند تولید به سمت کاهش حرکت کند. این در حالی است که قیمت سوخت نیز نسبت به سال گذشته افزایش چشمگیری داشته است. سال گذشته قیمت گازوئیل مورد استفاده معادن حدود لیتری ۳۰۰ تومان بود در حالی که اکنون این رقم برای معادن زغالسنگ به حدود لیتری ۹ هزار تومان رسیده و حدود ۳۰ برابر شده است.
او در پایان خاطرنشان کرد: با وجود افزایش شدید قیمت سوخت، حتی نیاز واقعی معادن نیز بهطور کامل تامین نمیشود. تداوم دو مسأله کمبود نقدینگی و کاهش سهمیه سوخت میتواند مانع افزایش تولید زغالسنگ داخلی شود؛ این موضوع در شرایطی رخ میدهد که وابستگی صنعت فولاد به زغالسنگ داخلی افزایش یافته و تامین پایدار این ماده اولیه، برای تداوم تولید فولاد اهمیت بالایی دارد.










